زندگی تو و همه جانوران، به طور مستقیم از زندگی نباتات اثر می پذیرد و گیاهان، بزرگ ترین خدمت را برای همه جانداران بر عهده دارند؛ برگ نباتات، در حکم ریه انسانی است که زیر حرارت آفتاب، اسید کربنیک را به عنصر کربن و اکسیژن تجزیه می کند و اکسیژن را در هوا رها می سازد و کربن، در تنه نباتات می ماند و با هیدروژنی که از ریشه به ساقه و شاخه ها می رسد، ترکیب می شود. بر اثر همین ترکیبات شیمیایی حیرت آور، میوه ها و گل ها به وجود می آیند. گیاهان، همچنين اکسیژنی را که ما تنفس می کنیم، به ما می رسانند و در پاک سازی هوا نقش مهمی دارند و با ترکیب کربن و آب، خوراک آدمی را فراهم می آورند.خداوند در قرآن کریم، بسیار آموزنده و زیبا به این حقیقت مهم اشاره می کند و بشر را به شناخت علمی گیاهان برای معرفت آموزی درست آفریدگار فرامی خواند: “از نشانه های توانایی و حکمت خالق متعال، زمین مرده است که آن را زنده می کنیم و دانه را از آن خارج می سازیم و شما از آن تغذیه می کنید١”؛هر گیاهی که از زمین روید/«وَحْدَهُ لا شَریکَ لَه» گوید…
زيبائى و طراوت و شادابى زمين به وجود گياهان، درختان و جنگل هاست كه زندگى،تغذيه ، تنفس و نشاط انسان ها بدون آنها ميسر نيست.خردورزان با ديدن اين نعمت هاى الاهى به قدرت و رحمت پروردگار متذكر مى گردند:”از نشانه هاى اوست كه زمين را خشك و بى جنبش مى بينى و چون باران بر آن فرود آوريم ، به جنبش در مى آيد و گياه برآورد؛ همان كسى كه آن را زنده مى كند ، زنده كننده مردگان نيز هست!بى گمان ،او بر هر كارى تواناست٢”. پيچيدگى ، نظم ، زيبايى و توارث در جهان نباتات ، نشان از شگفتى و موزون بودن آنها دارد:”و زمين را گسترش داديم و جوى ها روان كرديم و از هر چيز سنجيده و موزونى در آن ،گياه رويانديم و لوازم معيشت و زندگى شما را فراهم آورديم٣”. سپس از يك اصل اساسي در خلقت پرده بردارى نموده و آن وجود آب است:”آسمان ها و زمين به هم پيوسته بودند،آنها را جدا نموديم و آفرينش هر موجود زنده اى را از آب قرار داديم٤”.آرى،زمين خشكيده،چون آب برآن فرود آمد از هرنوع رستنى ها در آن رويانده شد؛ اين، بِدان سبب است كه خدا، خود، حق است و اوست كه مردگان را زنده مى كند و بر هر كارى تواناست”٥…
شگفتى ديگر در آفرينش ،موضوع زوجيت است:”از هر چيزى يك جفت و زوج آفريديم تا شما به عظمت جهان آفرينش و قدرت آفريننده آن پى برده و متذكر گرديد٦”؛”و خداوند كسي است كه دو زوج،نر و ماده را آفريد٧”.در گياهان نيز همين گونه فرمود:”آيا به زمين نمى نگرند كه در آن از هر جفت زيبا و ارزندهاى (گياهان)روياندهايم٨”؟ همچنين “در همه ميوه ها نيز دو زوج آفريد٩”.اين موضوع زوجيت،اخيراً براي دانشمندان در سايه پژوهش هاى علمى مكشوف شده اما در قرن ها قبل بشر اطلاعى از آن نداشت و خداوند در قرآن آن را بيان داشته است. یکی دیگر از اسرار عجیبی که وحی الهی به آن اشاره نموده، موضوع تلقیح درعالم گیاهان است که درختان و گیاهان به وسیله بادها تلقیح و بارور میشوند و در اثر همان تلقیح است که گیاهان تولید مثل نموده، میوهها و گلها به وجود میآید:”ما بادها را براى بارور ساختن ابرها و گياهان فرستاديم١٠”…
فرايند تلقیح در گياهان،گاهی به وسیله بادها انجام میپذیرد بدین صورت که کیسههای داخل شکوفهها بعد از رسیدن، سرباز میکنند و گردی که میان آنهاست، بوسیله بادها بر چهره ماده گلها افشانده میشود وعمل لقاح انجام میگیرد و آماده تكثير مى شوند.از دير زمان بشر به شكل محدود به وجود جنس نرو ماده در ميان درختان پى برده بود و در مورد خرما پى برده بود كه اگر نطفه نر را روى قسمت ماده نپاشند، نخل ثمر نمىدهد. ولى هرگز نمىدانست كه اين قانون، قانونى عمومى است و همه گياهان، نرو ماده دارند و تلقيح و گرد افشانى آنها، به وسيله باد و يا حشرات واحياناً بطور مصنوعى انجام مىگيرد.نخستين كسىكه اين حقيقت علمى را به وضوح تشريح كرد دانشمند معروف سوئدى، شارل لينه (١٧٠٧-١٧٨٧ ) بود.اين حقيقت امروز يكى از مسلمات جهان علوم و در درجه مسائل حسى قرار گرفته و جزئيات آن روشن گرديده است.نگاه كاوشگر تو، اين همه تدبير را در عالم نباتات مى بيند و خالق بزرگ آن را مى ستايد. خدائى كه در طبيعت زيبا با پوشش هاي گياهى و ميوه ها و نباتات براى آسايش و زندگى او همه چيز فراهم ساخت:” انسان بايد به غذاى خويش (و آفرينش آن) بنگرد! ما آب فراوان از آسمان فرو ريختيم،سپس زمين را از هم شكافتيم،و در آن دانه هاى فراوانى رويانديم،و انگور و سبزى بسيار،و زيتون و نخل فراوان،و باغ هاى پردرخت،و ميوه و چراگاه، تا وسيله اى براى بهره گيرى شما و چهارپايان تان باشد١١”…
—————-
١.ياسين/٣٣.
٢.فصلت/٣٩.
٣.حجر/١٩.
٤.انبياء/٣٠.
٥.حج/٥.
٦.ذاريات/٤٩.
٧.نجم/٤٥.
٨.شعراء/٧-٨.
٩.رعد/٣.
١٠.حجر/٢٢.
١١.عبس/٢٤-٣٢.