كسب و كار

 
 
 
 
 
روشنا اين موضوع را كه بسيار كاربردى و اجتماعى است،انتخاب و در مورد آن تحقيق كرد و اين مقاله را ارسال نمود: چرخ اقتصاد دنيا با فعاليت هاى كسب و كار،توليد و خدمات مى گردد؛تلاش براى تأمين معيشت خود و خانواده و به ويژه كارآفرينى براى ديگران،مثبت ترين تلاش تلقى مى گردد اگر در مسير حلال (رضايت الاهى) باشد. به اين روايات بنگريد: شخصی که در راه کسب حلال– برای خانواده خود- سعی می نماید، سعی و تلاش او در راه خدا می باشد١؛مانند شخصی است که در راه خدا جهاد می نماید٢؛شخصی که روز خود را- در راه کسب رزق حلال– به شب برساند، در حالی می خوابد که مورد آمرزش الهی قرار گرفته است٣؛عبادت،هفتاد جزء دارد که برترین آنها کسب روزی حلال می باشد٤؛شخصی که در راه کسب رزق حلال، سعی و تلاش می کند تا دست نیاز به سوی مردم دراز نکند و اهل و عیال او در آسایش باشند و به همسایگان خود رسیدگی و تفقّد نماید، او در روز قیامت در حالی خداوند عزّ وجلّ را ملاقات می کند که صورتش مانند ماه شب چهارده می درخشد٥…
 
معمولاً كسب و كارهاى توليدى و فنى و خدماتى،به نوعى خدمت به مردم و گره گشائى از آنان و رفع كمبودها و چالش هاى جامعه است كه اگر فعالان اقتصادى با اين نيت و قصد ، كسب و كار خود را انجام و ساماندهى نمايند،علاوه بر ارزش اوليه كه ذكر شد،به لحاظ كمك به همنوعان و همكيشان خود، به عبادت پرداخته اند. پیامبراکرم (ص) فرمود: به خدا قسم، برآوردن حاجت مردم از روزه و اعتکاف یک ماه بهتر است٦؛ و وقتى از ايشان سؤال شد كه محبوب ترین مردم پیش خدا چه کسی است؟ فرمود:کسی که بیشترین سود و خدمت را به مردم ارائه دهد٧؛ و امام صادق(ع) فرمود: حرکت مسلمان در مسیر برآوردن حاجت مسلمان دیگر از هفتاد طواف خانه خدا بهتر است٨؛و نيز فرمود:کسی که پیشانی اش در مسیر برآوردن نیاز برادر دینی خود عرق کند، خداوند او را بعد از آن عذاب نخواهد کرد٩؛ امام باقر(ع) نيز فرمود:کسی که در مسیر برطرف کردن نیاز برادر مسلمانش حرکت کند و کوشش نماید تا آن را به اتمام برساند، خداوند قدم های او را در روزی که قدم ها می لرزد ثابت و استوار خواهد کرد١٠…

 

نكته بعدى در مورد كسب و كار، خروج از مسير حلال و غلطيدن به كسب و كارهاى حرام و نامشروع همچون آلوده شدن تجارت ها به ربا و كسب و كارهاى نامشروع چون قاچاق و مواد مخدر و كم فروشى و ساير كسب و كارهاى محّرم است، لذا امير مومنان(ع)فرمود:ای جامعه بازرگانان! اول یادگیری مسائل شرعی تجارت، بعد تجارت(یا معشر التجّار الفقه ثم المتجر١١) و این جمله را سه بار تکرار کردند که نشان‌ دهنده اهمیت آموختن فقه کسب و كار،پیش از شروع آن است.امروز بسيارى از افراد به دليل ناآگاه بودن نسبت به فقه كسب و كار به ويژه كسب و كارهاى جديد و فقه مالكيت ها به ويژه مالكيت هاى جديد و مالكيت معنوى،دچار لغزش شده و به خاطر ناديده گرفتن حقوق ديگران، دچار لغزش مى شوند يا به دامن مشاغل حرام مى افتند،بدون آنكه بدانند،لذا آموختن فقه تجارت براى شروع تجارت الزامى است…

 

نكته ديگر، وابسته نشدن به مال و ثروت هاى دنيوى است. بيشتر اوقات،مسابقه و تلاش براى ازدياد مال ،افراد را وسوسه كرده و از خدا غافل مى كند. رسول خدا(ص)فرمود: هر امتی گوساله‌ای دارد (که چون گوساله بنى اسرائيل آنها را از خدا غافل مى كند) و گوساله این امت، دینار و درهم است١٢؛و فرمود: دينار و درهم كسانى از پيشينيان را به نابودى كشاندند،شما را نيز چنين كنند١٣.اسلام با آنکه مالکیت فردی را امضا کرده است، در عین حال همه چيز را ملک خدای متعال می‌داند؛ آن هم به صورت مالک حقیقی نه اعتباری. با همین نگاه، اسلام، دنیا پرستی یا وابسته شدن به مال دنیا را به شدت مذمت کرده است. حضرت علی (ع) در حاليكه از سویی در حوزه کار و تلاش سرآمد دوران خود بوده؛ اما از سوی دیگر در بخشندگی و انفاق نیز بی‌همتا بوده چنانكه همه دسترنج خود را انفاق يا وقف مى نموده است…

——————-

١.پيامبر(ص)،روضة الواعظين ج٢ص٤٣٥ ٢
٢.على(ع)،دعائم الإسلام ج٢ص١٥ و عوالي اللئالي ج ٣ص١٩٤ 
٣.پيامبر(ص)،امالى صدوق،ص٣٦٤
٤.پيامبر(ص)معانى الاخبار،ص٣٦٦
٥.امام باقر(ع)،كافي ج٥ص٧٨ 
٦.بحارالانوار،ج٧٣،ص٢٨٥
٧.همان،ص٣٣٩
٨.همان،ص٣١١
٩.ثواب الاعمال،باب٧٥٢روايت١٩
١٠.مستدرك الوسائل ج٢ص٤٠٧
١١.كافى،ج٥ص١٥٠ح١
١٢.المحجة البيضاء،ج٧ص٣٢٨
١٣.كافى،ج٢ص٣١٦ح٦،خصال،ص١٧٣
 
 
 

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *