عدل و قسط

 

 

“ما پیامبران خود را با دلایل روشن فرستادیم و با آنان کتاب و میزان نازل کردیم تا مردم به قسط و عدل قیام کنند”(لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ)١؛برپایی قسط و عدل ، از اهداف مهم بعثت انبياء بوده است. براى همه امت ها رسولى بوده كه وقتى مى آمد بين مردم به قسط حكم مى شده است(وَ لِكُلِّ أُمَّةٍ رَسُولٌ فَإِذا جاءَ رَسُولُهُمْ قُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ)٢.پيامبران با بيّنه و كتاب و ميزان ماموريت داشتند تا مردم را به سوى عدالت و قسط بكشانند البته نه به جبر و زور بلكه از روى اراده و اختيار،به سوى اين هدف،قيام نمايند. قسط به معنى اعتدال و حفظ از انحراف و افراط و تفریط است و با عدل(به معنى قرار دادن هرچيز به جاى خود) هم معنى است.و در يكى از آيات عدل و قسط كنار هم آمده است(فاصلحوا بينهما بالعدل و اقسطوا إنّ الله يحب المقسطين)٣.یکی از تفاوت های قسط با عدل آن است که «قسط» جنبه تطبیق مفهوم عدالت و اجراى آن را در صحنه عمل دارد؛يعنى وقتی عدل بخواهد تحقق و ظهور يابد و محسوس شود، از آن به قسط تعبیر می شود مثل برقرارى عدالت در مورد يتيمان،توزين عادلانه اجناس به هنگام فروش،قضاوت عادلانه ميان افراد و…

——————

١.حديد/٢٥.

٢.يونس/٤٧.

٣.حجرات/٩..