كنار روضه شريف نبوي نشسته بودم كه ديدم آن فرد مادي و دوستش امدند و مشغول صحبت شدند…شنيدم كه به انكار خدا پرداختند و آفرينش جهان را مولود تصادف شمردند.در خشم شدم و گفتم اي دشمن خدا آيا در وجود خود نينديشيدي كه چگونه خداوند در كمال نظم و تدبير تو را آفريده و متحول ساخته و به سامان آورده است؟…ابن ابى العوجا گفت :اي مفضل،اگر از ياران جعفر بن محمّد (امام صادق عليه السلام)هستى ، او هرگز با ما چنين سخن نمى گويد و با شيوه تو با ما مجادله نمى كند. او سخنان ما را بيش از آنچه شنيده اى ، شنيده است ولى در مقام گفت و گو هرگز دشنامى به ما نداده و نقدى نكرده است . او همواره بردبار، با وقار و عاقل و استوار است . به سخن ما گوش فرا مى دهد، كلام ما را مى شنود و به حرف ما توجه مى كند. وقتى فكر مى كنيم كه حجت و دلايل و مدّعاى خود را خوب و كامل گفته ايم ، حجت ما را با دلايلى ساده و خطابه اى كوتاه ، ابطال مى سازد و ما را به پذيرش دليل خود وادار مى كند و عذر ما را منتفى مى سازد و ديگر ما نمى توانيم به او پاسخى بدهيم . پس اگر از اصحاب او هستى همچون او با ما سخن بگو!
گفتگو هاي انديشگي به شيوه مناظره و جدال احسن،ريشه در آموزه هاي قرآنى و سنت نبوي و سيره ائمه عليهم السلام دارد(ادع الى سبيل ربك بالحكمة و الموعظة الحسنة و جادلهم باللتى هي احسن).آن بزرگواران در كمال متانت و ارامش و وقار و ادب ، با دگرانديشان به گفتگو پرداخته و آنها را مجاب و ناگزيز به پذيرش منطق وحيانى مي نمودند.نمونه هايي از اين مناظرات -از جمله مناظرات متعدد امام هشتم عليه السلام با اصحاب ملل و نحل-را مرحوم طبرسي در كتاب احتجاج گرد آورده كه ميراث گرانقدري براي مناظران به شمار است…
امروز در گستره جهانى بخاطر فراهم بودن فرصت هاي مختلف گفتگو در فضاهاي رسانه اي ،آكادميك، فرهنگ مكتوب ، همايش ها و نيز گفتگوهاي فردي و گروهى در ارتباطات گوناگون تحصيلي ،شغلى ،فرصت هاي مطالعاتى، در سفرها و گردشگرى و حتى جمع هاي خويشاوندي و خانوادگى مي توان از شيوه گفتگوي انديشگى بهره گرفت و مخاطبان را با غناي فرهنگ شيعى آشنا نمود…
در زمانى كه اصحاب ملل و نحل و فرقه هاي ضاله در همين مجال ها به تبليغ مشغولند و سموم فكري خود مي پراكنند،بر شماست كه اقدام نموده پس از تسلط علمى و آشنايي بر فنون مناظره با طرح گفتگوهاي انديشگى و مناظرات ، منطق وحيانى را ارائه نمائيد.مرزبانان آستان ولايت و مهدويت به همين شيوه ،در دهه هاي اخير موفقيت هاي چشمگيرى را در دفع فرقه هاي ضاله به دست آورده و جلو رهزنى آنها را گرفته و اسير شدگان دام آنها را نجات داده اند.اين تجربيات گرانبها در ساير زمينه ها نيز كارآمد خواهد بود و مي تواند اقشار وسيعى از مردم جهان را با فرهنگ مهدوي پيوند دهد…