گاهى نمى توانيم در يك نشست رسمى حضور پيدا كنيم براى خود نماينده يا وكيل يا نائبى تعيين نموده و او را به جاى خود مى فرستيم.مثلاً در نشست رسمى مجمع عمومى يك شركت يا موسسه،چنانچه خود نتوانيم يا به مصالحى حضور خود را صلاح ندانيم طبق عرف و قانون، وكيل خود را اعزام مى كنيم تا به جاى ما حضور پيدا كند و اگر لازم شد رأى بدهد يا مصوبه اى را امضا نمايد.در امور عبادى نيز نيابت جز در امور واجب،جارى است.يعنى نمى توان براى انجام واجبات،كسى را نائب خود نمود ولى در امور مستحب مثل حج عمره و زيارات و ختم قرآن و…مى توان نائب گرفت و ثواب آن عمل را درك كرد.ائمه عليهم السلام نيز براى نيابت در اعمال عبادى،كسانى را معين مى نمودند كه از طرف آنان مثلاً حج عمره انجام دهند يا به زيارت بعضى مشاهد مشرفه بروند…
در عصر غيبت امام عصر ارواحنا فداه، باب نيابت در اعمال عبادى از سوى ايشان كاملاً مفتوح است.يعنى هـركس مى تواند در امورى استحبابى كه مورد تأكيد و رضايت ايشان است، نيّتِ نيابت از امام كند و آن عبادت را انجام و ثواب آن عمل را به محضر امام عليه السلام تقديم نمايد.هيچ محدوديتى هم در اين نيابت نيست يعنى مى توان همه اعمال استحبابى را كه مى خواهيم انجام دهيم با نيت نيابت از امام انجام دهيم و ثواب آن عمل را تقديم حضرتش نمائيم.اين بهترين هديه اى است كه مى توان تقديم محبوب كرد زيرا هيچ چيز جز عبادت خداى متعال، امام را خشنود نمى سازد چون خود عابدترين مخلوق خداست كه ساليان و قرون بسيار، به عبادت حق مشغول بوده و هست…
مى پرسيد:آثار اين نيابت ها چيست و امام عليه السلام چه نيازى به اعمال ما دارند؟ بايد گفت :فوايد اين نيابت ها آن چنان بزرگ و عظيم است كه قابل شمارش نيست زيرا وقتى نام و اتيكت يك عبادت ،عبادت مهدوى شد،فرشتگان ثبت كننده آن را به عنوان عبادت امام ثبت مى كنند و طبيعتاً مورد پذيرش خداوند قرار مى گيرد و كارگزار آن يعنى شما نيز به خاطر اين كارگزارى و نيابت،به اجر عظيم مى رسيد.فايده ديگر اينكه در آستان مقدس مهدوى ،قدر و منزلتى مى يابيد زيرا عبادت خود را به عنوان يك هديه، تقديم ايشان نموده ايد و آن بزرگوار ،چنان كريم و بخشنده و آقاست كه هديه دهنده را چندين برابر هديه اش، پاداش مى دهد (و أنت يا مولاى كريم من اولاد الكرام…).بله،امام نيازى به عبادات ما ندارند كه خود عبدكامل الاهى هستند، اين ما هستيم كه با بهانه نيابت خود را به آن حضرت نزديك مى كنيم تا منافع سرشارى را به دست آوريم…
تاثير قابل توجه ديگر اين نيابت هاى مهدوى،تحول روحى و معنوى نائب و كارگزار است.نائب در همه حالات متوجه مولا و “منوب عنه” خويش است و متذكر اين نكته است كه از سوي بزرگى دارد اين قدم را بر مى دارد (مثلاً به زيارت مشاهد مشرفه مى رود يا براي مصالحه بين برادران اقدام مى كند يا براى كمك به مستمندى گام بر مى دارد و امثال آن) لذا مواظب است در طول انجام اين عبادت، مكروهى انجام ندهد و ادب نيابت را رعايت نمايد و خطائى از او سر نزند كه موجب ناراحتى امام شود و اين مواظبت و مراقبت،به تزكيه و ارتقاى روحى و معنوى او مى انجامد.ديگر آنكه مورد نظر و عنايت حضرت واقع شده و الطاف آن حضرت نصيب او مى گردد و مشمول دعاهاى ايشان مى شود.نقل خاطرات بعضى از كسان كه از طريق انجام اين عبادات نيابتى از سوى امام به شيرينى هاى وصف ناپذير رسيده اند در اين مختصر نمى گنجد.شما خود از اين چشمه بنوشيد و از اين حلوا تناول كنيد تا طعم لطيف و شيرينش را بچشيد كه مطمئنم اگر چنين كنيد ديگر هرگز آن را رها نخواهيد نمود…