سردبير،خود اين موضوع را پذيرفته و آن روز همه نويسندگان مقالات “آئين ما” را در دفترش جمع كرد و گفت:مقاله چهلم را خودم پذيرفتم تا بگويم كار شما ،يك اثر ماندگار شد.”آثار ماندگار” همان “باقيات صالحات” است كه براى هميشه تا روز رستاخيز،ثوابش به انجام دهنده آنها مى رسد؛يك نمونه آن ، مثل همين كارى است كه شما همكاران در معرفى آئين ما در پايگاه خبرى انجام داديد و مطالب شما روى تارنماى ما هست و خوانندگان هميشه استفاده خواهند نمود و ثوابش چه باشيد و چه نباشيد،چه بدانيد يا ندانيد،در پرونده شما ثبت خواهد شد.اميدوارم خدا از همه شما قبول نمايد.انسان ها مى توانند كارهائى كنند كه ماندگار شوند:فرزند صالحى تربيت كنند كه اهل كار ثواب شود؛مالى را وقف كنند كه خيرش به مردم برسد؛كتابى بنويسند كه در هدايت مردم موثر افتد؛موسسه و خيريه اى تاسيس كنند كه احسان به مردم نمايد؛خطرى را از مردم دفع نمايند كه تا ساليان دراز مردم در آسايش زندگى كنند…همه اينها مى تواند مصاديق باقيات صالحات باشد…
قرآن كريم دوبار از اين كلمه ياد كرده و فرموده:”باقيات صالحات نزد پروردگار ماندنى تر و اميدواركننده تر و خوش فرجام تر خواهند بود١”.البته در يك معناى عام،همه عبادات انسان مثل نماز و اذكار و تلاوت قرآن و حتى باورهاى او در مورد توحيد و ولايت مى تواند جزو مصداق هاى باقيات صالحات باشد زيرا به پاداش جاودانى بهشت مى انجامد كه در اين تفسير، بسيارى از اعمال را در بر مى گيرد.اما معنای دوم باقیات صالحات خاص تر میباشد و طبیعتاً مصادیق کمتری را شامل مى شود. در روایات، اگر چه برای خصوص این نوع از مصادیق، عبارت باقیات صالحات ذکر نشده، اما در میان عوام و خواص این اصطلاح رواج بسیاری داشته و حتی گاه کلمه باقیات صالحات تنها در همین معنا استفاده میشود. حال به مصادیقی که در روایات ذکر شده و میتوان آنها را ذیل این معناى دوم دانست، اشاره خواهيم نمود:
امام صادق(ع) فرمود: “انسان را پس از مرگ،هيچ اجر و پاداشى دنبال نمیکند مگر در سه مورد:اول صدقه جاریه اى که پس از مردن شخص نیز جریان داشته باشد و این صدقه حتی اگر تا روز قیامت هم باقى باشد، پاداشش به آن شخص میرسد چون صدقه و خیراتى که[از ثلث مال خود كه اجازه وصيت دارد] وقف نموده که به ارثِ وارث نیز نمى رسد؛دوم روش خیر و سیره هدایت کننده ای که ایجاد کرده و خود به آن عمل مینموده و دیگران هم پس از آن به آن عمل مینمایند؛ سوم فرزند صالحى که [تربيت نيكو نموده و آن فرزند ]براى او استغفار نماید٣”. و نيز فرمود:“شش خصلت است که مؤمن بعد از مردن از آنها بهرهمند میگردد:فرزند صالحى که براى او استغفار نماید،قرآنی که از خود به یادگار گذاشته و پس از مرگش خوانده مىشود،چاه آبى که حفر کرده و در اختیار مردم گذاشته است، درختى که كاشته[وديگران از ميوه و سايه آن بهره مند مى شوند]، آبى که به جریان انداخته و وقف کرده، سنت حسنه و روش نیکویى که نهادينه كرده و پس از مرگش مردم به آن عمل میکنند٤”.روايات ديگرى نيز در اين زمينه وجود دارد٥…
همه مصاديق باقيات صالحات،از آثار ماندگارند اما برترين مصداق آن تربيت نسل صالح(چه فرزندان خود و چه فرزندان ديگران در مقام تعليم و تربيت و معلمى) مى باشد و نيز هدايت كردن افراد و رها ساختن و نجات دادن گمگشتگان و اسير شدگان در دام ابليس و پيروان اوست.زيرا احياى معنوى يك انسان به معناى احياى همه انسان هاست٦. و پيامبر اكرم(ص) نيز فرمود:”اگر خداوند به وسيله تو،يك انسان را هدايت كند،براى تو برتر است از آنچه خورشيد بر آن مى تابد٧”.در همين راستاست تاليف و نگارش كتابى كه موجب هدايت افراد شود و آنها را براى امر دنيا و آخرت شان ،مفيد افتد كه پيامبر فرمود: اگر انسان از خود برگه علمى به ارث گزارد كه مردم از آن منتفع شوند خداوند آن برگه را حجاب بين او و آتش خواهد ساخت و بهشت هائى گسترده تر از آسمانها به او خواهد بخشيد٨.سردبير گفت:توفيقات شما در معرفى آئين ما مى تواند مصداق اين روايت شريف شود و برايتان باقيات صالحات، محسوب گردد.اميدوارم از امام عصر ارواحنا فداه پاداش شايسته دريافت كنيد…
—————
١.سوره مریم،آيه ٧٦ (وَ الْبَاقِیَاتُ الصَّالِحَاتُ خَیرْ عِندَ رَبِّکَ ثَوَابًا وَ خَیرْ مَّرَدًّا)و سوره كهف،آيه ٤٦( وَ الْباقِیاتُ الصَّالِحاتُ خَیْرٌ عِنْدَ رَبِّکَ ثَواباً وَ خَیْرٌ أَمَلاً)
٢.أنوار التنزیل و أسرار التأویل، ج٣ص٢٨٣و ساير تفاسير ذيل دو آيه فوق
٣.عوالی اللئالی العزیزیة، ج٣،ص٢٦٠
٤.الخصال، ج١ص٣٢٣
٥.بحارالانوار،ج٦٨،ص٢٥٧
٦.سوره مائده ،آيه ٣٢
٧.بحارالانوار،ج٢١،ص٣٦١
٨.امالى صدوق،ص٣٧،بحارالانوار،ج١،ص١٩٨