بحث بعدى كه در نشست فاميلى به عهده من قرار گرفت،رسالت اهل قلم بود.گفتم: در اهميت قلم و نويسندگى همين بس كه خداوند به قلم سوگند ياد كرده١؛ و تعليم آن را به خود منسوب نموده٢؛ و سوره اى را در قرآن به نام “قلم”،نازل فرموده است.قلم،نماد علم، آگاهى،هدايت و تربيت انسان ها و سرچشمه فرهنگ و تمدن و منشأ رشد علوم و معارف و حافظ افکار متفكران و عامل پيوند انديشمندان گذشته و حال و در بردارنده دانش و افكار همه دانشوران به وسعت يك كتابخانه جهانى است. نويسندگانى كه با هنر نوشتن ،به رشد و هدايت همنوعان خويش مى پردازند، چنان مورد تكريم پروردگارند كه مركّب قلم شان بر خون شهيدان برترى داده شده است٣.يك لحظه تصور كنيد اگر قلم و كتاب نبود ما چگونه از دانش گذشتگان بهره مى برديم و چگونه فرزندان خود را آموزش مى داديم و چگونه مطبوعات و رسانه ها اداره مى شد و هنرها بدون قلم چگونه مى توانست شكل گيرد و دانش ها توسعه يابد؟ چنين جايگاه والائى براى قلم و اهالى قلم، بى نظير يا كم نظير است…
مسعود گفت:محسن!پيشوايان ما در مورد مسئوليت ها و رسالت اهل قلم چه فرموده اند؟ گفتم:سخنانى شگفت انگيز! هلال بن یسار گوید: دیدم پیامبر اکرم (ص) برای اصحاب خود علم و حکمت بیان می کند؛ عرض كردم: ای رسول خدا! برای من آن چه را که به یاران خود فرمودی، تکرار نما؛ فرمود: آیا قلم و دوات همراه داری؟ گفتم: نه؛ فرمود: قلم و دوات را از خود جدا مکن، که خیر و برکت تا روز قیامت در مرکب و قلم و نویسندگان آن است٤؛و در روایتی دیگر فرمود: علم و دانش را مهار کنید. گفته شد مهار علم چگونه است؟ فرمود: نوشتن آن٥؛امام مجتبىٰ (ع) فرمود: بر شما لازم است که دانش را فرا گیرید؛ پس هر کس از شما نتواند آن را حفظ کند، باید آن را بنویسد و در خانه خود قرار دهد٦؛مفضل از امام صادق (ع)نقل می کند :علم خویش را بنویس و میان برادرانت منتشر کن٧؛و نيز فرمود: زكات دست،نگارش علوم است٨؛و نيز :در قيامت، مرکب «قلم» دانشمندان و خون شهیدان را با هم می سنجند، مرکب قلم دانشمندان بر خون شهیدان برتری می یابد٩؛ و نيز :بنويسيد كه جز با نوشتن نمى توانيد از دانش خود نگهبانى كنيد١٠…
مسعود گفت:هر نويسنده اى چنين مقام و مكانتى دارد؟گفتم:البته كه نه! قلمى شايسته سوگند ياد كردن خداست و مركب قلمى برتر از خون شهيد است كه موجب هدايت انسان ها شود و بدعتى را از بين ببرد و از حقى دفاع نمايد و و غفلتى را از بين ببرد و گمگشتگانى را به راه بازگرداند به خصوص در دوران هاى تاريك فتنه كه حق و باطل مشتبه مى شود و بايد كتاب هائى باشد كه مردم را راهنمائى كند.مفضل گويد: امام صادق عليه السلام بمن فرمود: بنويس و علمت را در ميان دوستانت منتشر ساز و چون مرگت رسيد آنها را به پسرانت ميراث ده زيرا براى مردم ، زمان فتنه و آشوب ميرسد كه آن هنگام جز با كتاب انس نگيرند١١.در مقابل نويسندگانى هستند گمراه و تابع شيطان و قلم به مزد كه مطالب باطل نويسند و نشر دهند و با كتب ضالّه ،رهزن دين و آئين قبيله ايمانيان شوند.قلم هاى الاهى عالمان در اين هنگام بايد به جريان افتد و اباطيل آنها را پاسخ دهد و روشنگرى و نور افشانى نمايد…
مسعود:نويسنده براى انجام اين رسالت چه بايد انجام دهد؟ گفتم: باید زمان آگاه و مردم شناس باشد و دردهای جامعه را به خوبى تشخیص دهد و اولویت ها را بشناسد سپس با سلاح قلم به میدان آید و برای مردم روزگار خود چیزی بنویسد که مورد نیاز آنها باشد؛ فرقى نمى كند كه اين نوشته در قالب مقاله باشد يا كتاب يا داستان و نمايش و سناريو و طنز و دلنوشته و نقد و خبر و گزارش و سرمقاله يا انواع ديگر.امروز در فضاى مجازى و شبكه هاى اجتماعى،اين رسالت بر عهده همه اهل قلم متعهد است كه در اين عرصه غيبت نداشته باشند و همه جريان هاى ضلالت پيشه را رصد كنند و به مقتضاى هريك، مقابله و مرزبانى نمايند.رسانه ها عرصه خطيرى هستند كه نبايد مورد غفلت قرار گيرند چون هر حرف حقى در مقياس بزرگ و وسيعى پخش مى شود چنانكه هر حرف باطلى نيز به همين گونه انتشار مى يابد؛و چون اقشار مختلف مردم در اين فضاها حضور دارند،روشنگرى آنها هدايتگر است…
————————-
١.ن والقلم و ما يسطرون،سوره قلم آيات ١-٢
٢.الذي علّم بالقلم،سوره علق آيه٤.
٣.من لا يحضره الفقيه،ج ٤، ص٣٩٨.
٤. شرح آداب المتعلمین، خواجه نصیر، ص١١٢.
٥ و ٦. میزان الحکمه، ج٨،ص٣٢٤ ؛ منیة المرید، ص١٦٣.
٧. همان، ص٣٢١.
٨.بحارالانوار، ج٩٦،ص٧.
٩. همان، ج٢،ص١٦.
١٠و١١.کافی، ج١،ص٦٧.
